Studenten van de Willem de Kooning academie bedachten een tas van fruitleer.

    Artikel

    Zes lessen uit de praktijk

    De sleutel voor succesvol circulair ondernemen

    Door | 12 januari 2018

    Nederland heeft de doelstelling om in 2050 volledig circulair te zijn.  Dit kan alleen als steeds meer bedrijven starten met duurzaam ondernemen. Je leest er vast weleens wat over, maar hoe wordt je als onderneming circulair? Gewoon, door te beginnen en er veel over te vertellen aan anderen. Maar dat is natuurlijk simpeler gezegd dan gedaan. Want wat is dat nou precies, circulair ondernemen? Waar begin je, en met wie? Dit zijn vragen die meteen opkomen. Allemaal mentale barrières die we kunnen overwinnen. Wat zijn belangrijkste de lessen die we kunnen leren uit de zeven grootste mentale barrières die circulaire bedrijven hebben overwonnen? Leer van bedrijven die deze hinderissen al gepasseerd zijn!

     

     

    Doe het niet alleen: laat je inspireren door anderen

    Twee weten meer dan één. Het nemen van circulaire stappen is niet niets, laat je daarom inspireren door anderen. Aangezien circulaire economie hot & happening is, zijn er gedurende het jaar veel evenementen en inspiratiesessies die je bij kan wonen. Zo begint maandag 15 januari de Week van de Circulaire Economie, waar circulaire koplopers in het bedrijfsleven hun deuren openen. Er zijn maar liefst 60 evenementen door het hele land bij te wonen, van lezing tot workshop of ontbijtsessie.

     

    Een bekende circulaire hotspot is Circl, hier staat kennisdeling over de circulaire economie en een duurzame samenleving voorop. Je kan er het hele jaar door terecht voor een inspirerende dosis circulariteit. Benieuwd hoe jij als ondernemer de eerste stap moet zetten op dit gebied? Tijdens de Week van de Circulaire Economie organiseert Circl Just Start; een week vol sessies en ontmoetingen waarbij mensen handvatten krijgen hoe ze concreet aan de slag kunnen gaan. De perfecte plek om je te laten inspireren dus! Een van de sessies is bijvoorbeeld een avond samen met What Design Can Do, waar bedrijven kunnen speeddaten met designers.

     

    Denk niet te groot: begin klein, één stap tegelijk

    Meteen circulair zijn is een utopie, zelfs voor ondernemingen die starten als circulair bedrijf. De Fairphone is hier een goed voorbeeld van. Het is een van de meest sympathieke en duurzame smartphones die er bestaat. Het doel van de oprichter Bas van Abel was om een volledig eerlijke telefoon te ontwerpen. Wat de Tegenlicht-aflevering in 2016 duidelijk laat zien is hoe moeilijk het is om een hele productieketen te doorbreken. Dat is eigenlijk haast niet te doen. Dat blijkt bijvoorbeeld ook uit het doel van Tony Chocolonely, die moeite hadden de hele productieketen te doorbreken. Wat beide organisaties wel laten zien is dat je groot kan denken, maar klein moet beginnen. Laat je niet omverblazen door grote ambities en tegenslagen maar blijf stappen zetten. Het hoeft niet allemaal in een keer.

     

    Een mooi voorbeeld hiervan is Instock; wat ooit begon als een tijdelijk pop-up restaurant met voedsel dat weggegooid zou worden door de plaatselijke supermarkt, is inmiddels uitgegroeid tot volwaardig merk. Instock zet voedselverspilling letterlijk en figuurlijk op de kaart. In drie restaurants in Amsterdam, Utrecht en Den Haag wordt gekookt met ‘gered’ voedsel: voedsel dat anders weggegooid zou worden. Instock heeft inmiddels al meer dan 330.000 kilo voedsel gered. Naast de drie restaurants heeft Instock onder anderen ook een eigen kookboek, foodtruck en bieren van geredde aardappelen en brood. Daarnaast zijn zij dit jaar genomineerd voor de Circular Award 2018.

     

    Het zit niet altijd mee: onderneem tegen de stroom in

    Het is lastig om in een vastgeroeste lineaire economie te pionieren. Soms ben je als bedrijf bijvoorbeeld nog te vroeg voor jouw branche met een bepaalde innovatie. Een voorbeeld is het bedrijf Havep. Dit bedrijf bracht al in 2013 hun eerste lijn van circulaire bedrijfskleding op de markt. Dit was geen succes. De branche bleek er nog niet klaar voor. Anno 2018 is de organisatie voorloper op het gebied van circulair ondernemen waarbij ze onder andere visnetten verwerken in stoffen en boksballen maken van snijafval. De aanhouder wint dus!

     

    Een ander is SmartCrusher, een bedrijf dat beton weer uiteen kan rafelen in de drie componenten zand, grind en cement. Hierdoor kan beton circulair ingezet worden en hoeven er geen nieuwe grondstoffen aangeboord te worden voor het maken van cement. De technologie is bewezen in kleinschalige proefopstellingen maar opschaling is nog lastig, terwijl er wel enorme potentie in zit.

     

    Vastgeroest in patronen: wijk af van de gebaande paden

    Veel organisaties zoeken naar oplossingen binnen hun eigen branche en keten, blijven binnen het eigen netwerk. Terwijl vaak andere branches of disciplines met een nieuwe blik snel tot een oplossing van een probleem kunnen komen. Maak iemand vrij binnen de organisatie die de ruimte krijgt om inspiratie op te doen. Om met andere bedrijven te gaan praten, ook buiten de sector of met andere disciplines zoals design of kunst. Veel oplossingen voor afval komen van designers of kunstenaars. Een bekende is natuurlijk Daan Roosegaarde met onder andere de smog vrije toren. Een ander voorbeeld zijn de studenten van de Willem de Kooning academie die een tas van fruitleer bedachten.

     

    Combineren kan natuurlijk ook. Het bedrijf SNEW refurbished ICT-apparatuur en werkt met mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Zij ontwikkelden een circulair model waarin onderdelen van bestaande apparatuur hergebruikt kunnen worden. In 2017 gaf het bedrijf 200.000 gebruikte producten een tweede of soms zelfs derde leven. Ook stelt SNEW zijn kennis ter beschikking aan ontwerpers om producten meer circulair te ontwerpen.

     

    Korte termijn denken: De grootste uitdaging is lange termijn samenwerking

    De kern van de circulaire economie is dat je alle schakels nodig hebt om de waardekringloop te sluiten. Dat vraagt om samenwerken op de lange termijn, terwijl we juist last hebben van de erfenis van ons korte termijn gedachtegoed om kosten te reduceren en risico’s te voorkomen. Het roer omgooien is daarom lastig. Er zijn investeringen gedaan in bijvoorbeeld productielijnen, werkprocessen en contracten. Om de weg naar een circulaire economie te volgen moeten bedrijven van gebaande paden afwijken. Wees je ervan bewust dat de hele verandering in je bedrijf pas over een aantal jaren is gerealiseerd. Bedrijven die daarvoor openstaan, worden de winnaars van de circulaire economie.

     

    Het bedrijf Van Houtum heeft dit wel gedaan. Zij maakt al ruim 80 jaar hygiënepapier. Toch waren zij in staat om te innoveren en produceren zij sinds 2007 zij het meest milieuvriendelijke toiletpapier ter wereld.

     

    Ruimte om te experimenteren is nodig maar kost tijd. Neem die tijd en maak daarbij ook fouten, deze leiden vaak tot innovaties of rendabelere modellen. MudJeans kreeg met ‘Lease a Jeans’ wereldwijd aandacht in de media. Alleen bracht dit economisch niet op wat ze hoopten. In plaats van te stoppen hebben ze het leasemodel vereenvoudigd, en dat leverde hun nieuwe klanten op.

     

    Je hoeft niet altijd zelf met oplossingen te komen: ga juist samenwerken

    Ga samenwerken met partijen die niet direct logisch lijken, maar het wel kunnen zijn. Je hoeft niet alle oplossingen te bedenken. Sterker nog, wat voor de één bijvoorbeeld afval is, kan de ander juist goed van pas komen. Zo hergebruikt Vitens afval uit grondwater voor bemesting van landbouwgrond. Eerst kostte dit zogenoemde humuszuur geld. Nu verkopen ze het als mest aan de agrarische sector. Die er weer dankbaar gebruik van maakt want de inzet van humuszuur levert 10 procent meer oogst op.

     

    Verzamel goede mensen om je heen, hoe moeilijk het ook is. Mensen met een passie, vernieuwingszin. Denk over de keten heen. Zo is Havep op zoek gegaan naar initiatieven voor het verduurzamen van hun belangrijkste grondstof. Deze innovatie hebben ze vervolgens gedeeld met hun stoffenleverancier en samen zijn ze aan de slag gegaan om het toe te passen.

     

    Schudt de Nederlandse bescheidenheid af: be good and tell it

    Een van de grootste barrières voor duurzaam handelen is dat verhalen niet worden gedeeld. Ook kleine stappen kunnen anderen inspireren. Om nog een keer naar het bedrijf Havep te gaan: de innovatie met visnetten is voor hen maar een klein deel van het proces, maar daarom niet minder mediageniek. De media schrijven graag over initiatieven die aanspreken, van rails die worden verwerkt tot pannen, koffiedrab tot paddestoelen of circulaire gebouwen. Juist deze innovaties spreken anderen en vooral ook media aan en dat zijn de verhalen waar we van leren. Hiervan kunnen we er niet genoeg hebben, dus: Be good and tell it.

     

     

    Van maandag 15 januari tot en met vrijdag 19 januari vindt de Week van de Circulaire Economie voor de derde keer plaats. Tijdens deze week zetten circulaire koplopers hun deuren open voor ondernemers. Ook meedoen? Kijk op www.deweekvandecirculaireeconomie.nl.

    Reacties

    We hopen dat de discussies die plaatsvinden op TGTHR energiek en constructief zijn en aanzetten tot nadenken! Om een reactie te kunnen plaatsen moet je je inloggen of gratis registreren. Je eerste reactie moet door de redactie worden goedgekeurd. De hieropvolgende reacties worden automatisch geplaatst. De redactie houdt zich het recht voor te lange reacties in te korten. Reacties die overdreven commercieel, kleingeestig, beledigend of off-topic zijn, kunnen door de redactie worden verwijderd. Alle berichten worden eigendom van TGTHR.

    Magazine TGTHR

    Wil jij de nieuwsbrief ontvangen?

    Met onze nieuwsbrief ben je altijd op de hoogte van de laatste duurzame artikelen,
    whitepapers, events en interessante blogs! Schrijf je in voor de wekelijkse nieuwsbrief.

    Klik hier om je aan te melden
  • We willen allemaal duurzaam bezig zijn, maar óók blijven ondernemen. Daarom informeren wij je met zorgvuldig geselecteerde artikelen over duurzaam ondernemen. Hiermee willen wij je verbinden met ons netwerk én handvatten geven om een succes te maken van duurzaamheid binnen jouw organisatie.

  • Copyright 2018 | TGTHR, samen duurzaam ondernemen